خواب های نقره ای

ققنوس داخلی

2012-05-17T08:00:00.000+04:30

یک زنی پشت چهره ی من هست که دیر به دیر خبری ازش می شود، ولی همین که خبرش می شود، همچین دلش می خواهد صبح تا لنگ ظهر بخوابد، بیدار که شد دوش بگیرد، بعدن یک ناهاری سر هم کند، بعد از ظهر لم بدهد روی کاناپه ی توی هال، یک رمان یا یک کتاب شعر ورق بزند، چای بخوردی کمی با دوستش پشت تلفن حرفهای صد تا یک غاز بزند و بعد برود پیاده روی، کمی هم بدود، عرق کند و بیاید برود دوش عصرانه اش را بگیرد زنگ بزند یک پیتزای مخصوص برایش بیاورند و بعد کمی سریال های تلویزیون را زیر و بالا کند، پای تلویزیون چرت بزند و بعد مسواک و خواب. یک چنین زنی همین دم امتحانی هی دارد سعی می کند از دل من در بیاید.

اسمش را گذاشته ام ققنوس داخلی من! چون وقت رفتن خودش را آتش می زند نه انگار که چنین زنی توی من بوده!

پانوشت: قابل توجه دوستانی که دیروز کلاس خصوصی پی ال سی داشتند :)) این زن مثل یک تایمر ریست سر خود است و وقتی وقتش بشود خودش خودکشی می کند.
آخه کدوم معلم پی ال سیی براتون متن ادبی از خودش در می کنه؟ هان؟ یه همچین معلمی دارین شما!

شکلات

2012-05-09T18:30:00.002+04:30

آقاجان مادرم، یک جعبه داشت، ما بچه بودیم نشانمان می داد و می گفت این ها شکلاتند، ما هم ساده بودیم بارو می کردیم. شکلاتهاش یک بویی می دادند مینا می گفت بوی خونه ی آقاجون!

جنس خوب می کشید، نه از آن پا منقلی ها که قاطی ش کرده باشند نه، اصل جنس بود، می گفتند دایی رضا که تمام عمرش لب به سیگار هم نزده برایش جور می کند، عالم پدر فرزندی ست، یک وقت هایی هم هست که پدر خطا می کند یا ثواب پدر است باید برایش رفت سر سه پله جنس هم خرید. خدا بیامرزد سالهاست که رفته، بوی خانه اش اما هنوز توی مشام من مانده و گاهی یادش می کنم.

امشب هم یادش کردم، بوی خانه آقاجان می آمد! باد آورده بود، یعنی بار آخری که این بو به مشامم رسید چند سال پیش بود که بعد ها فهمیدم فلان آقای همسایه مان هم بعله! ولی این دفعه عجیب بود، من اشتباه کرده ام یا واقعن همسایه های اینجا هم بعله؟!

مجازات

2012-05-06T18:58:00.001+04:30

به این فکر می کردم که آدم ها چند مدل ممکن است دست به خود کشی بزنند، نه این که مثلن بعضی ها قرص می خورند و و بعضی ها خودشان را حلق آویز می کنند که این هم خودش البته مسئله ایست. یک بار که داشتیم راجع همین مسئله حرف می زدیم به یک حالت اپتیمم رسیدیم که متاسفنه توی مالزی نمی شود اجرایش کرد ولی خیلی روش خوب و پاک و تر تمیزی است هر کس می خواهد مسیج بزند تا برایش بنویسم.

به این فکر می کردم چرایی این کار یعنی چند دسته می تواند باشد، هر چند دسته که باشد در یک چیز مشترک است، میل به تمام کردن، به این که فکر این آدم ها یک لحظه می رود پی این که از فردا داستان حداقل این نیست، یعنی بهتر یا بدترش را هیچ کس نمی داند، که مذهبیون به قطع می گویند بدتر است چرا که خودکشی مجازات آن دنیایی اش از هر چیزی بدتر است. مذهب تا کجا ها پیش نرفته البته وقتی مذهب تا خیلی جاهای دیگر هم سرک کشیده این مسئله چندان جای تعجب نمی گذارد شما را نمی دانم ولی مذهب ما راجع به این که توی چه شبی فلان کار نکنید و توی چه شبی بکنید هم حرف زده حتی فصل ها نوشته در باب این که کیفیت این کار چگونه باشد و البته ما یک کتاب داریم که تویش پر از صحنه پردازی هایی ست که عمرن هیچ نویسنده ی سورئالی به مخیله اش برسد اسم این کتاب را هم هر کس دوست داشت مسیج بدهد برایش می نویسم.

اصلن اسم مذهبیون که می آید آدم رشته ی کلام از دستش در می رود، داشتم می گفتم که بله ما باید بسوزیم و بسازیم برای این که آن دنیا که بشود نکند خدا توبیخمان کند مثلن بگوید بیاید بروید یک جور اسطوره ای مجازات بشوید یک جورهایی که توی اون کتابه هم آمده، مثلن هی زاده شوید و زندگی کنید و بمیرید و هی زاده شوید و زندگی کنید و بمیرید و هی. همین زندگی را هم بزیید که تویش خودتان را کشته اید، یعنی من اگر خدا بودم و اگر لجم می گرفت که یک بنده ای خودش را سر خود کشته این کار را می کردم.

بعدن اگر حرصم خیلی در می آمد می گفتم یک ماه در میان ماه هایی را زندگی کن همه یک شنبه، بی آن که کسی سراغی بگیرد از تو، بی آن که تو سراغی بگیری از کسی، یک جور مجازات لجبازانه، که تو لج کنی با دنیا و دنیا با تو ولی تمام نشود، دلت خوش نشود به این جمله که فردا آغاز هفته است، نه! دوباره فردایش که بیدار می شوی یک شنبه باشد، ولی یک جور یک شنبه ی بدِ پر ملال و خسته کننده، که تو هی دلت بخواهد خودت را مثلن از لب تراس پرت کنی وسط حیاط ولی پایت را بسته باشند به میز مذهب وسط هال.

من اگر خدا بودم یک همچین مجازاتی می گذاشتم برای آن از خدا بی خبر هایی که می روند توی تراس و شروع می کنند به مرور روزهای زندگی شان بعدن حساب کتاب که می کنند می بینند چندان هم زندگی نکرده اند، یعنی یک جورهایی اصلن زندگی نکرده اند، بعد که خوب فکرش را می کنند می بینند بعد هاش هم همین است شاید هم بدتر بعد یک دفعه تصمیم می گیرند و خودشان را می اندازند پائین شالاپ!

Rio de Janeiro

2012-05-05T12:15:00.002+04:30

بچه راهنمایی که بودیم یه معلم داشتیم که چهل سالی داشت و مجرد بود، یک ژیان سبز داشت و خیلی بد اخلاق بود ولی ما هر زمان می خواستیم یادی از او بکنیم با انگشت اشاره می کشیدیم پشت لبمان، بعله ایشان سبیل پر و پیمانی داشتند. و یک سوال عجیب غریب توی امتحان ثلث اول به ما داده بودند که خیلی ها جواب نداده بودند چون از پانویس کتاب آورده شده بود، «طول و عرض جغرافیایی ریو دو ژانیرو را بنویسید و توضیح دهید چه تاثیری بر شرایط آب و هوایی این شهر دارد؟ 2 نمره» یعنی فکرش را بکنید برای یک بچه راهنمایی چه وحشتی ایجاد می شود وقتی یک اسم خیش خراشما (این کلمه به درد بازی پانتومیم می خورد) توی برگه امتحان می بیند. ما چه می دانستیم برزیل کجاست که اسم پایتختش چه باشد؟!

امروز سر کلاس ری نیو ابل انرژی وقتی داشتم پی طول و عرض جغرافیایی کوآلا لامپور می گشتم تا میانگین تابش ماه های سال رو پیدا کنم، توی جدول چشمم افتاد به ریودو ژانیرو و بی اختیار یاد خانم سلماسی افتادم.

واقعیت

2012-04-25T12:03:00.003+04:30

بیش از یک سال است که تنها زندگی می کنم و این تنهایی برای آدمی نیاز است. این ترک وطن و دوری گزینی و سرگرمی به دانشگاه کمی آدم را به خودش می رساند به آن خودی که چندی انگار دور افتاده بوده. یک خود با تمام عصیان های نا کرده و کرده خودی به پهنه ی هستی و زیستی.

بنا بود این جور متن ها را توی یک دفتر چهار خانه بنویسم، برای خودم نه که دیگری. اگر این را می خوانی باید بگویم مدتی است چیزی ننوشته ام ننوشتم چون حس کردم نباید بنویسم همان خلوت کردن زندگی، شاید. البته آدم زندگی اش هیچ وقت خلوت نمی شود یعنی تا آنجا که ذهنش پر است از هیاهو زندگی اش چطور باید خلوت شود.

کاش یک نفر برای من قهوه ی ترک می آورد، یا من را می برد می نشاند توی یک کافه که هنوز نشانی اش را نمی دانم. دلم هوای یک عصر زمستانی را کرده توی شهری که هیچ کس را آن جا نمی شناسم من راه بروم توی خیابانی که بار اول است پاهام روی سنگ فرشش گام بر می دارد-وقتی تیانجین بودم چنین حسی داشتم، یک خیابان که برای سکنه اش ساده و تکراری بود برای من هیجان آور و تازه بود و من مدام فکر می کردم خیابان های تکراری زندگی من برای چند نفر آیا جدید و جذاب هستند؟- هر فصلی یک بویی دارد، زمستان ها هم برای من بوی کسی را دارند، به خیلی دورها بر میگردد ولی بو ها شاید دقیق و درست نمانند ولی یک جوری ته ذهن آدم می نشینند انگار. قهوه ی ترکی در کار نیست. اینجا هم هیچ وقت زمستان نمی شود!

واقعیت را باید همین طور لخت و عریان پذیرفت. یک جوری رفت سر وقت حقیقت که انگار هیچ عین خیالت هم نیست. روش من این است، خوب است یا بد همین است که هست. پذیرش جهان پیرامونی همان گونه که هست.

اگر اختیار این خانه به خودم بود، اگر آن مرد جوان چینی صاحب خانه نبود، دیوارها را قهوه ای می زدم، سقف را قهوه ای روشن، این پنکه های سقفی لعنتی که من را فقط یاد آن صحنه ی فیلم «گود شفرد» می اندازند و مدام پرده ها را به باد می دهند می کندم جایش دو تا پنکه معمولی می گذاشتم روی زمین و دو تا لوستر کرم قهوه ای آویزان می کردم آن بالا. ما که هیچ وقت تلویزیون نمی بینیم این تلویزیون را هم می انداختم یک کنج و گوشه ای چه می دانم؟! می رفتم سمساری مالزی می فروختم-یک جایی هست توی فیس بوک که بچه ها چیزهایشان را می برند می فروشند- این تلویزیون هم چیز ماست می شود فروختش. مبل ها را هم یک جوری که چیدنشان قانونی نداشته باشد در هم و برهم توی هال جا گیر می کردم. حالا برای خودم قهوه ی ترک می آوردم. خوردن قهوه ی ترک مراتب دارد همین جور نمی شود، باید همه چیزمان به همه چیزمان بیاید. راستی یادم رفت. عکس این ماهی های سرخ و سفید که چپ و راست به دیوار زده اند را هم حتمی عوض می کردم می سپردم مینا یه چند تایی قاب عکس از همان ها که به دیوار اتاق خودم هست برایم بفرستد.

ولی واقعیت را باید همین جوری پذیرفت، این خانه را هم.

حالا کسی قهوه ی ترک می خورد برایش بیاورم؟

2012-04-08T10:01:00.000+04:30

جهان،

در التهاب یک شمع می سوزد

و ما بی درنگ، بی نور و بی صدا

زمان را زیر بازوان یکدیگر

نفس می کشیم.

ماه،

تاوان ناله های نارسی ست

که از آسمان آویزان شده اند.

باز،

سازت را بنشان روی پاهات

چنگ بزن،

پرناله ترین بی عاشقانه های دنیا را

من هیچ کدام را به خاطر نخواهم سپرد.

زهرا میرباقری 7 آوریل 2012

سال نو مبارک

2012-03-19T22:42:00.000+03:30

آدم ها بزرگ می شوند، یک سال که می گذرد ما قدر یک سال بزرگ نمی شویم، گاهی کمتر و گاهی بیشتر رشد می کنیم.سخت است اگر بخواهیم اشل بگذاریم و اندازه کنیم. ما بزرگ می شویم و قدر این بزرگ شدن از زندگی سهم داریم، هرچه بزرگ تر کم تر.

یک سال دیگر گذشت، برای من این سال خیلی ساده نگذشت، انگار همین دیروز بود، سال نو شد، توی همین خانه سالم نو شد، زمان نمی گذرد لامذهب پرواز می کند و ما را جا می گذارد میان هزار توی زندگی هامان. گاهی می مانیم توی یک روز گرم میان یک خاطره ی خوب، گاهی تند تند رد می شویم و نمی خواهیم درجا بزنیم میان خاطره هایی که رنگ غم دارند.

سال 90 گذشت، فردا همه چیز مثل قبل است، فقط کمی سال نو می شود، برای ما که کوبیده ایم آمده ایم این گوشه ی شرقی شرجی اما همان هم رخ نمی دهد، اینجا نه بهار می شود نه عدد سال عوض می شود، فردا هم سال 2012 است فردا هم تابستان است مثل یک ماه پیش مثل یک ماه بعد، ما ولی می خواهیم خودمان را جا بدهیم توی تقویمی که دیگر انگار ما را نمی خواهد.

به قول نیلوفر سخت است این بی هویتی، راست می گوید سخت است، سخت است آدم سال که نو می شود، دلش خوش نباشد به عیدیی که باجش یک بوسه ی خشک و خالی است که به گونه پدر می چسبد، خب سخت است که آدم یک گوشه کز نکند انگار انه انگار که هر سال نوروز که می آمد، مادرمان بود که سفره ی عید را می چید، خب سخت آدم اگر همیشه اگر کفشی می خرید، کیفی لباسی همه اش شبیه دختری بود که خواهرش است.

ما ایرانیان جا مانده از نوروز می رویم توی کنسرت ها عربده می کشیم و خودمان را می زنیم به شادی ولی خب ته دلمان ، آن ته ته اش انگار هیچ وقت شاد نمی شود. هیچ چیز جای آجیل شب عید بابای آدم را نمی گیرد. برای ما که دور افتاده ایم نوروز غم غریبی غربت است، دلمان را خوش می کنیم انگار که نه انگار، ولی راستش این است که آدم دلش حتی برای کشمش های توی آجیل خانه ی پدر بزرگش هم تنگ می شود.

ممنون از تمام کسانی که در سال گذشته مرهمی بودند بر دردهام، دوستی بودند در کنارم، وقت خوشی ها و نا خوشی ها، گاه بیماری ها و سلامتی ها. امسال گذشت و من دلم برای روزهای خوبش تنگ می شود، دلم برای خیلی از آدم ها پر می کشد.

زهرا میرباقری

کمی مانده به نوروز 1391

کوآلا لامپور

2012-03-13T20:46:00.000+03:30

آتشی میان چشم من فروخته

سرخی اش برای تو

که هیمه اش نهاده ای

خزان چشم من

بهار هستی تو باد

رنگش هر چه هست

شراب مستی تو باد.

کرفسیدگی

2012-03-10T20:00:00.001+03:30

والله من دیشب نه خیلی سیر بودم نه خیلی گرسنه. ولی خب خواب می دیدم که توی خیابون داشتم می رفتم یه بچه ای با ترولی هی می زد به من از پشت سر، من یه بار به روی خودم نیاوردم، دوبار به روی خودم نیاوردم، یه بار گفتم بچه عقب وایسا تا این که بار آخر زدم پس کله اش، کله اش که از ته تراشیده بودند دینگ صدا داد.

در صحنه بعد من بودم که پسر بچه رو که حالا به شکل یه کرفس در اومده بود توی دستم گرفته بودم. کرفسی که برگهاش رو تراشیده بودند.

پدر و مادر بچهه از من شکایت کردند که من زدم توی سر پسرشون و پسرشون به شکل کرفس در اومده و من که مدام توی دادگاه ها با یه بوته کرفس کچل توی دستم بالا و پایین می رفتم.

سرآخر، توی یه دادگاه کلی گریه کردم که باور کنین من قصد نداشتم پسر شما کرفس بشه، بالاخره اونا از شکایت خودشون صرف نظر کردند و همون لحظه کرفس که مونده بود روی میز دادگاه به پسر بچه تبدیل شد.

نتیجه اخلاقی: ترولی رو دست بچه ندید. اگر هم دادید منتظر عواقبش باشید. حالا کرفس خوبه بچه اگه یه جور سبزی دیگه از آب در بیاد باید چه کرد؟

نتیجه مهم تر: سر به سر من نذارید چون ممکنه کرفستون کنم.

امروز روز جهانی زن است. روز تمام زنان جهان.

2012-03-08T08:05:00.000+03:30

روز زنانی که درس خوانده اند، زنانی که درس نخوانده اند. زنان متاهل، زنان مجرد، زنان دست فروش، زنان ثروت مند. روز تمام زنان جهان.

این سالها ولی بیشتر رایج است، روز زن که می شود می رویم سراغ زنانی که نام آورند، می رویم پلاکارد می بریم بالا و از حقوق زنانی حرف می زنیم که خودشان حقوق داندند، فعال اجتماعی اند، فعال سیاسی اند، پی اهدافشان تاخته اند، پی اهدافشان زمین خورده اند. باز ایستاده اند.

8 مارس روز همین زنی است که صبح ها کنار ایستگاه مترو غذا می فروشد، کسی حواسش هست؟ روز زنی است که سر کوچه ی ما گل می فروشد، کسی حواسش هست؟ روز همان زنی است که توی خیابان بوکیت کنار مغازه های ماساژ ایستاده است. روز تمام زن هاست. این که یک روز را تمام اسم های آشنا را علم کنیم شاهکار نمی کنیم. اگر فلان خانم پی اهدافش گرفتار شده این که ما مدام شعار بدهیم که آهای فلانی را آزاد کنید دردی دوا نمی شود.

امروز روز زنان ایرانی هم است آن ها که فراموش کرده اند زن هستند، یادشان رفته زن بودن یعنی چه، که خودشان را غرق کرده اند توی کاری که «زنانگی» نیست. توی درس، کار، سیاست، توی خانه داری، توی بچه داری، توی همسر داری حتی، یادشان رفته «زن» بودن خودش وظیفه ی دشواری است.

تو چه نزدیکی به من، ببین چگونه از قلبم سر می روی و از چشمم فرو می ریزی!؟

2012-02-02T07:15:00.000+03:30

چشم هام بهانه می گیرند و قلبم به بهانه شان بی تاب. گاهی دلت می خواهد چیزی را ابراز کنی، غمی را بنویسی، اشکی را ماندگار کنی. چطور باید این غم وامانده را نوشت که مثل باران های استوایی مدام توی دل شتک می زند؟ باز ابر می شود و هی؟ بگو چطور باید این حزن را رقم زد؟ حالا من مانده ام و دیوارهایی که غمم را می فهمند. من و اشک هایی که بوی غم هایم را می دهند بی آن که دستی برای پاک کردنشان دراز شود.

گفته بودم غروب های اینجا دل گیر ترین غروب های دنیا ند، و من چه محزون غروب دیروز را پشت این پنجره به شب رساندم و چه بی تاب شب را به صبح. حالا صبحی دیگر است بی آن که اشتیاقی برای خوردن یک لیوان شیر داشته باشم و اشکهام که مدام صورتم را خیس می کنند.

باید بزرگ بود، باید دل را بزرگ کرد، باید غم دل را گذاشت کنار اتاق، دورش حصار چید که نیاید، نرسد که این اشک ها را نریزاند بیرون از این چشم های قرمز ورم کرده، من همه ی این باید ها می شناسم، مثل خیلی باید های دیگری که می شناختم.

و جهان من این گونه آغازی دیگر داشت، آغازی شاید محزون که امیدوار. امیدوار روزی که غم هایمان کم رنگ شوند و دل هایمان پر قوت. امیدوار روزهای خوب.

از آقای جدی بپرسید ... (بخش نخست)

2011-12-16T08:04:00.005+03:30

بخش نخست : با آقای جدی آشنا شوید

آقای جدی، کوآلای کلاه به سری است که راه درازی را تا خانه ی من آمده. اولش آدم می ماند از این همه راهی که آمده، به قول کسی که برایم فرستادش، تقریبا نصف کره ی زمین را طی کرده تا ایران رفته و بعد تا خانه ی من آمده. راه بسیار درازی است. مدام فکر می کردم آقای جدی که دو تا چوب پنبه به کلاهش آویزان است و یک لبخند کم رنگ روی لبهاش، خیلی کم رنگ از آن هاش که مخصوص فیلسوف ها و همه چیز دان هاست، چیزی هم توی چنته دارد یا فقط ادای همه چیز دان ها را درمی آورد. تا این که دیشب سر نطقش باز شد و کمی با هم اختلاط کردیم.

داشتم با خودم فکر می کردم، چطور باید درباره رفتار انسان ها قضاوت کرد، معیار سنجشی هست؟ نمی دانم صدایم بلند بود موقع فکر کردن یا چه که دیدم آقای جدی بیدار شده و با آن چشم های درشت زل زده توی چشم های من، پرسید« تو اپیکور رو می شناسی؟» من بهت زده از این که آقای جدی حرف هم می زند گفتم«بله چطور مگه؟» گفت «نظرت راجع به نظریه ی اخلاقیش چیه؟» من با ناباوری از این که می شود توی مسائل فسلفی هم طرف حساب یک خرس نیم وجبی بود گفتم« خیلی باهاش حال نمی کنم.» همان لبخند کم رنگش هم از صورتش رنگ باخت در آمد که«ادبیاتت اصلن شبیه آدمهایی نیست که چیزی از فلسفه حالیشون می شه، برای حرفی که می زنی دلیل بیار.» توی دلم گفتم باز خدا رو شکر که گفت دلیل نگفت برهان. درآمد «که اتفاقا می خواستم بگم برهان گفتم جا می خوری» کمی چشمهام را مالیدم، ساعت از دو شب گذشته بود، گفتم«خب،... اون معتقده که احساسها، معیار همه داوریها و قضاوتهامون هستن، ولی خودشون رو به هیچ نحو نمیتونیم ارزیابی کنیم، می گه که هرچی که به شکل احساس دربیاد، حقیقی و واقعیه، و خود احساس یه مسئله ی ذهنی و درونی نیس، یه کیفیته که باهاش واقعیت برای ما، حضور و وجودپیدا می کنه. بعدشم اپیکور معتقده که با از بین رفتن جسم روح هم از بین می ره.» انگار کمی راضی اش کرده باشم، زد سر شانه ام و گفت «آ باریک الله، خب راجع به نظریه ی اخلاقیش چی می دونی؟» گفتم« خیلی کم، می دونم که معتقده باید کاری کرد که میزان لذات ایستا رو افزایش بدیم..» حرفم را قطع کرد،

-لذات ایستا رو تعریف کن، وقتی داری راجع به چیزی حرف می زنی نباید گنگ گویی کنی.

پرسیدم، «این چیزا رو از کجا می دونی تو؟» کمی لبه کلاهش را بالا داد و گفت« خب تعریف لذات ایستا...» دست به کلاه، نگاهش توی نگاهم گره خورده بود ترسیده بودم، مثل شاگردی که از استادش، به خصوص وقتی شاگرد خوب درس نخوانده باشد. کمی سرم را خاراندم و گفتم «لذات ایستا ، لذاتی هستند که بیشتر از عدم رنج و درد ناشی می شند یعنی لذت ناشی از نبودن رنج، لذاتی که ذاتن از آرامش و ثبات توی زندگی به دست می یان ولی لذات فعال ، اونایی ان که با حس بیشتر و ارتباط بیشتر با محسوسات بدست می یان، البته این رو هم بگم، برای اپیکور لذات روحی از لذات جسمی مهم تره ولی نه این که لذات جسمی مهم نباشن.»

چشمکی زد «مثلن؟» کمی فکر کردم، هنوز ذهنم درگیر این بود که این خرس با این پاپیون قرمز و کلاه کابوی چطور باید اپیکور را بشناسد، درآمد که «درگیر این پاپیون قرمز نباش!»

گفتم« ذهنم درگیره خب!» با همان لحن ویژه ی آقای جدی سوال قبلی اش را تکرار کرد«مثلن؟»

-مثلن، این که ... برای رسیدن به لذات ایستا باید فرد خودش رو درگیر مسائلی نکنه که آرامشش رو به هم می ریزه، در مقابلش لذات فعال یا اکتیو چیزهایی هستن مثل ثروت که خودشون ممکنه عدم آرامش یا رنج رو به همراه داشته باشن.

راضی شده بود، یا امیدوار نمی دانم. گفت«خب نتیجه؟»

-خب نتیجه این که نظریه اخلاقی اپیکور می گه باید یه کار کنیم که رنج کمتر و لذت بیشتر داشته باشیم.

-چه جوری لذتی؟

-لذت ایستا دیگه حاجی.

کمی لبخندش بازتر شد، گفت« حاجی رو خوب اومدی.» ابروهاش را بالا انداخت و ادامه داد«خب نتیجه اصلی؟»

مانده بودم، واقعا نمی دانستم منظورش از نتیجه اصلی چیست، خیلی افت دارد آدم جلوی یک کوآلای سی سانتی کم بیاورد، هنوز هم نگفته این ها را از کجا یاد گرفته. همین که آمدم شقیقه ام را بخارانم و استیل آدم هایی که دارند فکر می کنند را به خودم بگیرم، گفت« نتیجه ی مهم نظریه ی اخلاقی اپیکور انزوا طلبیه. توصیه می کنه که بهتره به یه عده از دوستای وفادار و مطمئن اکتفا کنیم و روابطمون رو با بقیه کم کنیم، حتی اگه به قیمت ساده زیستی و دور موندن از قدرت و مکنت تموم بشه.»

پرسیدم«به نظرت کار درستیه؟»

-این سوالیه که من باید از تو بپرسم که گفتی حال نمی کنی با نظریه اپیکور.

-گفتم من حال نمی کنم چون توی نظریه اپیکور، صحیح و غلط بودن عمل رو مجاریتی جامعه تعیین می کنه.

اخم کرد و پرسید«چی چیه جامعه؟»

-منظورم توافق جمعی روی یک عمله، یعنی این جامعه است که کاری رو خوب یا بد می دونه.

-حالا بهتر شد، حالا حرف حساب تو چیه؟

-من می گم این حرف رو می شه، به چالش کشید.

-چطوری؟

کمی جا به جا شدم، بالش رو پشت کمرم صاف کردم و گفتم« ببین، توی نظریه ی اپیکور عملی اخلاقی محسوب می شه که موجب سعادت دنیوی بشه، با توجه به این که اپیکوری ها می گن با از بین رفتن جسم همه چیز رَتَ تو...، پس باید کاری کرد که توی این دنیا سعادت مند بشیم. سوال من اینجاس که تکلیف بسیاری از افرادی که بر سر ارزش های اخلاقی آرامششون رو از دست دادن و رنج کشیدن چی می شه؟ »

کلاهش را برداشت و کمی خودش را باد زد، «مثلا کیا؟»

-مثلن خیلی از کسایی که بر سر اعتقادشون شکنجه شدن، همین گالیله، حلاج خودمون.

-حلاج مال شما شد؟

-حالا.

کلاهش را دوباره گذاشت روی سرش و پرسید« حرف آخرت چیه؟ خوابم میاد.»

گفتم« خب به نظر من بد نیست نظریه های اخلاقی دیگه رو هم بررسی کنیم.»

آقای جدی که چشم هاش قرمز شده بودند، کلاهش را روی سرش سفت کرد و گفت «موافقم، به شرطی که دیگه مثل آدم های بی سواد از روی شیکم حرف نزنی، در واقع می شه گفت من هنوز راجع به اپیکور حرف دارم.» پرسیدم« فارسی رو از کی یاد گرفتی»

-از همونی که منو برات فرستاده.

گفتم «پر واضحه حاجی، پرواضحه.»

دستش را گذاشت زیر سرش و پیش از آن که خوابش ببرد گفت« حاجی رو خوب اومدی،حاجی.»

خوابش برد و من هنوز ذهنم در گیر این است که یک کوآلا چطور می تواند این همه فلسفه بداند؟

زهرا میرباقری
16 دسامبر 2011

نظریه تکامل

2011-11-24T05:46:00.002+03:30

همچین بگی نگی آخر ستون فقراتم گِز گِز می کرد، نمی شد بگویی حس خوبی داشت یا بد بود. دلم می خواست دستم می رسید تا بلکه بخارانمش ولی نه دستم به استخوان دنباله چه ام می رسید نه پاهام. حتی نمی شد رویم را بگردانم ببینم چقدرش زده بیرون، همچین خوب تکان نمی خورد و این یعنی هنوز خیلی کوتاه است. در آمده یا در نیامده علیل شده بودم، یک جوری انگار زبان آدم قاصر باشد از گفتن حرفی، مثل این که عاشق یکی از این دخترهای دو رگه ی چینی مالایی، شده باشی ولی نشود که حرفی بهش بزنی، چون زبانشان را بلد نیستی. پی چیزی که بشود توش پشت کمرم را نگاه کنم از دیوار صاف سفیدی خودم را کشیدم بالا، بلکه بشود کمی چرخید و شمایل این عضو مقطوع را توی شیشه ی خانه ی این هیولا دید.

دیده بودمش، نه یک بار چند بار. همین صاحب خانه را می گویم پی من دوید با آن هیکل گنده و سینه های آویزان که هی تکان تکان می خوردند پی ام دوید ولی خسته شد، ولو شده بود روی صندلی حصیری توی تراس، از جایی که من بودم چیزی جز یک ناخن شست بلند چرک مرده ازش پیدا نبود، هیولایی است برای خودش. نه! این بار رفتن توی تراس خانه ی این هیولا همان و به درک واصل شدنم همان.

هرگز فکر نمی کردم زندگی بدون داشتن یک زائده ی کوچک که چسبیده باشد به استخوان دنباله چه ای این قدر سخت باشد، همیشه توی افکار و عقایدم بین هم قطارها و رفقا دور بر می داشتم که ثابت خواهم کرد، این زائده اضافی است و یک جور نماد است برای این که ما به همه ی مخلوقات ثابت کنیم چقدر ترسو و بزدل هستیم، بی خود نیست اسممان را گذاشته اند بزمجه.

ولی حالا که چند روزی از بی دم شدنم می گذرد قطع یقین نظریه های تکاملی مبنی براین که ما هم باید روزی بدون دم زندگی کنیم و این زائده ی دراز را که به خصوص موقع نشستن روی مبل خیلی اضافه بودنش را نشان می دهد، از زندگی حذف کنیم، رد خواهم کرد.

چند هفته وقت گران مایه را تلف کردم که توی یکی از همین آزمایشگاه های بیولوژی، که با پرس و جوی فراوان پیداش کرده بودم، صبح تا شب دست بزنم زیر چانه و محققی که داشت راجع به بزمجه ها تحقیق می کرد را دید بزنم. محقق زن خوش تراشی بود که یک بار شکم یک مارمولک مرده را با چاقوی تیزی شکافت. انگشت هاش وقتی داشتند چاقو را هدایت می کردند که شکم آن بی نوا را بدرد، آن قدر زیبا و کشیده و سفید بودند که یادم رفته بود دارد شکم یکی از هم نوعان من را پاره می کند، بعد ها خودم را تسلی دادم که برای پیش برد علم باید هزینه داد.

اوایل که می رفتم آزمایشگاه پشت پنجره که می نشستم و دید می زدم همه چیز تحت کنترل بود، بعدها کم کمک دیدم انگار یک چیزی می دود زیر پوستم همین که نگاهش می کنم، یک جوری که حتی دیگر دلم نمی خواهد پشه های سرگردان توی آزمایشگاه را زبان بزنم. وقتی بلند می شد که راه برود، انگار هرچه گل یاس توی حیاط بود پرپر می شد وسط آزمایشگاه و من تمام وجودم بی حس می شد، مات می ماندم به راه رفتنش، به آن قوس زیبایی که توی کمرش می شکست گاهی. همیشه با خودم می گفتم چه می شد اگر این زن جای این که آدم شود بزمجه می شد، یا حداقل کوچک می شد، یک جوری که بشود دستی دور کمرش حلقه کرد. لامذهب دور انگشت هاش هم حتی از قدر آغوش من بزرگتر بود ولی من چنان شیفته اش بودم که فراموش کرده بودم، آمده ام تا تحقیق کنم می شود این زائده ی منتهی به ستون فقرات را توی دوره های تکاملی با تغییرات ژنتیکی به دست فراموشی سپرد یا نه.

زرد و زار و پریشان بودم، یک روز عصر عزمم را جزم کردم و راهم را کشیدم که بروم یک جوری حالیش کنم، مثلا پاهایم را بکشم به پره های زیر شکم که مثلا بگویم می دانی وقتی راه می روی خون توی رگهام یخ می بندد؟ یا مثلا بهش بفهمانم همین که بگذارد شبها لای انگشتهاش بخوابم برایم بس است، می خواستم بداند که چقدر برایش می میرم. باران می بارید یکی از آن باران های شلاقی که دارق دارق دانه هاش می خورند به شیشه و گاهی شره می کند از کنار پنجره، دستهام بی حس بودند و پاهام انگار روی زمین سر می خوردند جای این که قدم بردارند. روی میز مانده بودم تا بیاید.

دیدمش که چرخید و هیکلش را رقصاند تا برسد به من، تا بیاید سر میزی که من منتظرش بود، که من را ببیند، رنگم پریده بود می دانم، یک چیزی از جنس ترس توی وجودم دویده بود میدانم، ولی نمی شد پنهانش کنم، قلبم از جا داشت کنده می شد، هنوز نیامده بود صدای قدمهاش پیچید توی اتاق، حالا اگر فقط نه قدم دیگر بر می داشت من را می دید، پاهام کرخت شده بودند، انگار من را گذاشته باشند توی شیشه ی عصاره ی یاس، خون به مغزم نمی رسید، گرخیده بودم، دستهام می لرزید، چقدر چیز غریبی است این دیگر خواهی، چند بار به خاطر فهمیدن این که این «دیگر خواهی» یعنی چه از لای در سینما خودم را رد کرده بودم، نشسته بود آن بالا کنار آپارات چی فیلم دیده بودم، توی همه شان هم دیگر خواهی نافرجام بود، همیشه می گفتم دنیای آدم ها دنیای بی قاعده، قانونی است می شود آدم کسی را دوست داشته باشد و بعد مثلا رها کند برود با کس دیگری عشق بازی کند؟ شانه اش را برای دیگری حایل کند؟ قربان چشم های دیگری برود؟

حالا که هر لحظه بوی یاس بیشتر من را به عالم دوست داشتن فرو می برد، حس می کردم چه هیجانی دارد این عشق وزری با کسی که عاشقش باشی، مثل ترس از مقابله با دشمن است، دشمنی که قصد جانت را کرده باشد، نمی دانم این معشوق است که قصد جان می کند یا خود عشق.

حس کردم کسی پی ام می دود، انگار کنید که هیولایی از میان سینه های این زن خوش تراش بیرون بدود، و من را که قدر انگشت شست پاش هستم دنبال کند، ترس دویده بود ته وجودم، فقط سه قدم دیگر مانده بود و من باید کاری می کردم، هنری رو می کردم نشانی از عشق نمایان می کردم، پاهام را روی میز سراندم، کرختی آن قدر بود که یک بار پایم را کشیدم به زیر شکمم، هیچ صدا نکرد، نمی دانم چرا من را نمی دید. قلبم به شدت می تپید، امتداد استخوان دنباله چه ام تیر می کشید، درد می نشست توی وجودم. خودم را لیز دادم روی میز رسیدم، نازک شدم و توی حاشیه میز جا خوش کردم.

محقق رسید با آن انگشت های سفید کشیده انبرکش را برداشت و دم من را که داشت روی میز جست و خیز می کرد انداخت توی سطل و با طنازی پشت میز نشست و چشمهاش را گذاشت روی حفره های شیشه ای آن دستگاه بزرگی که من هنوز اسمش را نمی دانم.

زهرا میرباقری

کوآلا لامپور 2011-11-24

وهم

2011-11-21T16:04:00.000+03:30

امروز احساس بسیار کم پیدا بودن می کنم. از صبح حدود پنج نفر به من زنگ زدند یا مسیج دادند «کجایی؟» در حالی که من فقط امروز رو دانشگاه نرفتم و تمام طول هفته گذشته از دوشنبه تا همین یک شنبه (دیروز) سرتاسر دانشگاه بودم.

این که امروز دانشگاه نرفتم به خاطر وهمی بود که از خواب دیشبم ورم داشته. کسی که سالهاس می شناسی و خوب هم می شناسی و شهره است به عقلانیت بین اطرافیان یک دفعه توی خواب آدم آب برود و بشود یک بچه دبستانی ولی فقط قیافه اش کوچک شود، آن هم نه به آن خوش ترکیبی که وقتی بچه کلاس چهارم بوده، نه با آن موهای لخت و قیافه ی حق به جانب، به یک چیز غریب، با صدایی که نه صدای امروزش هست و نه فکر می کنم صدای کلاس چهارم دبستانش بوده، لبش رو که گذاشت لب شیر آب و شروع کرد به خوردن، وهم گرفتم یادم نیست حین آب خوردنش چه گفت یا نگفت ولی یادم هست ترسیدم، ازش ترسیدم از یه بچه ده ساله ترسیدم، از خواب پریدم، سر درد گرفتم و هنوز هم سرم درد می کند و هنوزم چشم هام که روی هم می آن اون امام زاده متروک و نیم سوخته توی ذهنم شکل می گیره، با تمام آدم هایی که توش بالا و پائین می رن، امام زاده ای که انگار حریم چیزی از جنس وحشت بود حریم وهم ناک مردمان نامتعارف، بسیار بلند، بسیار چاق، تندرو، لنگها، کورها، آدمهایی که پا ندارند، آنها که خیلی کوچک شده اند، یا خیلی بزرگ. باز نمی دانم از ترس است یا اضطراب یا از یاد روزهای گذشته که گریه ام می افتد، این جزوه های لعنتی اکسپرت سیستم پر از اشک شدند امروز صبح، تا خودم را پیدا کردم چند ساعتی طول کشید.

از هفت صبح که بیدار شدم تا حالا که ساعت از هشت شب گذشته، انگار به همه الهام شده بود من چیزیم شده، مثل یک حلقه ی نا مرئی از آگاهی، آگاهی از وهمی نا معلوم.

واقعیت هنوز جان نگرفته

2011-11-20T04:50:00.002+03:30

فشار امتحان و تکلیف و ارائه که زیاد می شه آدم هی ترغیب می شه به در رفتن از درس و هی می ره توی عالم فکر و حتی برای من انگار کلمه ها شب پشت در اتاق هی بکوبند به در که آهای بیا در رو باز کن ما رو ردیف کن رو کاغذ.

دیشب که داشتم برای خودم چیزی می پختم که از گرسنگی نمیرم یادم اومد همیشه زندگی یک چیزی شبیه رویا شاید، مثل یک واقعیت هنوز جان نگرفته ی پس ذهن انگار، توی خاطرم هست: که من غذا بپزم و یک دختر بچه با موهای قهوه ای تیره ی فرفری (موهاش کمی شبیه وقتی خودم فسقلی بودم) و یک تدی خرس آویزون توی دستش با صدای جیغ جیغیش مدام سراغ پخته شدن غذا رو بگیره و من دلش رو خوش کنم به این که حالا بیا یه قصه برات بگم بلکه بچه راضی بشه تا پخته شدن غذا صبر کنه.

از نوشتن باقی این واقعیت جان نگرفته در وبلاگ معذورم :))

صدای متجاوز

2011-11-10T19:56:00.004+03:30

سلام من ... هستم ، بیش از اونی که به نظر می رسه بی پدرم.

خانوم مجری صدای امریکا هیچ می دونین اون حرکتی که دارید انجام می دید یعنی چه؟ به جای این که حرکت ضد جنگ انجام بدید نشستید اونجا ای میل هایی که یک عده ساده دل براتون نوشتن رو بازگو می کنین؟

ندیدید در عراق چه شد؟ بله شاید شما که در صدای امریکا کار می کنید فرصتی برای این ندارید که پای درد و دل مردم این کشور بشینید ولی من دوستان عراقی زیادی دارم که همه از شرایط عراق بعد از جنگ امریکا ناراضی اند.

خانم محترم که یک خط در میون از دهنتون نیفتاد « بله بیننده ی دیگری هم که با حمله ی نظامی موافقند» خبر دارید اگر فقط یکی از پایگاه های اتمی ایران منفجر بشه تا چندین کیلومتر مردم دچار مسمومیت های شدید هسته ای می شند؟ شوخی نیست! آدم ها ارزش دارند! هرگز به این فکر کردید که چه بلایی بر سر مردم میاد؟ مگر ندیدید حادثه حلبچه که در قیاس با چنین چیزی اتفاقی نبود تا امروز هم اثراتش رو از دست نداده.

هرگز فکر کردید این بازخورد گرفتن های سطحی چقدر ممکنه مردم رو ساده انگارانه گول بزنه؟ مگر روزی که امریکا عراق رو نشانه گرفت افغانستان رو نشانه گرفت سر سوزنی نگران مردم اون کشور ها بود؟ به خدا که نبود! چطور ممکنه نگران ملتی بود و با بمب ازشون پذیرایی کرد؟

چه کسی می تونه ضمانت کنه که خون از دماغ کسی ریخته نخواهد شد؟ چطور می شه از حضور بیگانه متجاوز در کشور استقبال کرد؟ این چه تبلیغاتیست؟

صدای آمریکا چطور شبکه ایست که مجری هاش زمان تظاهرات های سال 88 که مردم ایران از ایرانی ها کتک می خوردند زار زار گریه می کردند، حالا وقتی حرف از حمله ی احتمالی اسرائیل می شود نه تنها که لبخند می زنند که ای میل هایی را سوا می کنند که نشان بدهند مردم ایران موافقند.

نه خیر عزیز دل! مردم اگر عراق و افغانستان را یادشان بیاید موافقتی نخواهند کرد.

جنگ هیچ وقت خوب نیست حتی در شرایط امروز ایران، همین اسلام نصفه نیمه ای که داریم یادمان داده « الله لا یغیر ما بقوم حتی یغیروا ما بانفسهم.» پس بهتر است کسی کاسه داغ تر از آش نشود.

اگر بیگانه ای ایران را نشانه بگیرد عزیز هم وطن من برای آزادی ما نیست برای ترس خودشان از قدرت نظام امروز ایرانه، پس صابون به شکم هامان نزنیم کسی به فکر ما نیست. دوستانی که با نقل و شیرینی می خواهید منتظر سربازان امریکایی و اسرائیلی سر راه بنشینید هیچ پیاده نظامی در کار نیست و هیچ افسر نیرو هوایی تا زمین نمی آید تا نقل و نبات شما رو بگیرد. جنگ با کسی شوخی ندارد. واقع بین باشید.

کار از نقد گذشته

2011-11-09T20:39:00.003+03:30

مدت ها با خواندن کافه پیانو مبارزه کردم، به خصوص بعد از موضع گیری نویسنده اش آقای جعفری. چه شد که خوانده شد نمی دانم، ولی بالاخره خوانده شد و بسیار آرام هم خوانده شد درست مثل شخصیت اول داستان که مردی آرام و بردبار بود.

جعفری هر چه کرده بود، هر چه نوشته بود که تقریبا تا نیمه ی اول داستان که شاید می شد از قسمت های گل درشت نوشته -که سعی داشت «خوراک ذهنی »* به خواننده بدهد- از خواندن داستان لذت برد ولی من از نیمه های داستان فقط برای این که تمامش کنم ادامه دادم و شاید کمی برای این که دوست داشتم عاقبت کار صفورا را بفهمم که البته چه سود؟

آقای جعفری عزیز کسی با خواندن این که یک نفر برود توی کافی شاپ سجاده پهن کند و نماز بخواند به دین مبین اسلام گرایش پیدا نخوهد کرد برادر، کافی شاپ برای قهوه خوردن و گفت و گوی انسان با انسان است، نه جای مصاحبت با پرودگار، جناب فرهادخان مخاطب شما اگر کمی درک داشته باشد اگر دو دقیقه فکر کند نمی تواند ترویج حجاب برتر را از زبان شخصیتی که یک پک سیگار همسرش به نظرش گناهی نا بخشودنی باشد بپذیرد.

شخصیت های جعفری خوب پرداخت شده بودند ولی شخصیت های جالبی نبودند، و اگر نویسنده با درشت کردن بعضی چیزها سعی بر ترویج افکار خودش نداشت این طور نمی نوشتم، فصل آخر کافه پیانو یک فاجعه بود، مردان وزارت اطلاعات را تا درجه خدایی رساند آقای جعفری و فصلی که اصلا اگر هم نگاشته نمی شد چیزی از قصه کم نمی کرد!

اکیدا توصیه می کنم وقتتان را با خواندن رمان کافه پیانو تلف نکنید چون چیز جدیدی نخواهید خواند، نه ادبیات جدیدی خلق شده، نه تفکر روشنفکرانه ای پس داستان قرار گرفته، در نهایت این رمان چیزیست که باید از آن نتیجه بگیرید سربازان گم نام امام زمان مملکت ما را اداره می کنند!!!!

مع الاسف آقای جعفری تفکری تحت عنوان آغوش گرم برای خودم به مدت کوتاه هم ترویج کردند که بنده از بازبیان آن عاجزم.

*خوراک ذهنی را همین دیروز از یک خانمی شنیدم که ادعا داشت جواب تمام سوالات مذهبی جوون ها رو می دونه! و پی محلی بود برای حل و فصل این سوالا.

به متل من خوش آمدید.

2011-11-05T10:47:00.003+03:30

یکی از آرزوهام اینه که یه روزی یه هتل بزنم. هتل که نه یه چیزی مثل یه متل، توی یه جاده سبز مثلا جاده های شمال یه ساختمون دو طبقه، طبقه پائین یه رستوران و بیکری داشته باشه، طبقه بالا ده دوازده تا اتاق، هر اتاقی طراحی منحصر به فرد داشته باشه، مثلا یه اتاق مخصوص موزیسین ها یه اتاق مخصوص مهندسین، یکی برای آدم هایی که کاسب کارن، یه اتاق برای شعرا، یکی برای نویسنده ها، یکی برای دکترها، چند تا اتاق شد تا اینجا؟ خلاصه هر اتاقی یه جوری باشه که مثلا وقتی طرف در اتاق رو باز می کنه یهو بگه «وای این یه تیکه از دنیای منه.»

ولی داستان دقیقا این جوریه که مثلا شما تصمیم می گیرید برید «متل تبسم»، بله اسمش تبسمه، بعدا میاید پذیرش هتل، من اونجا با یه بلوز آبی روشن و دامن خوشگل گلی گلی آبی آسمونی و پس زمینه سورمه ای، یا مثلا اگه روز زوج باشه ترکیب رنگ گرم، یا مثلا اگه بزنه و شما از قضا روز جمعه یا روز عیدی چیزی بیاید ترکیب رنگهای شاد، با یه تل مو که به رنگ لباسم بخوره یا مثلا یه جفت از اون گل سرا که همیشه می زنم و بچه ها می گن منو شکل دختر بچه ها می کنه اونجا پشت پیشخون ایستادم.

اگر مشتری محترم که شما باشید وقتی وارد می شید سگرمه هاتون توی هم باشه، با جمله از پذیرش مهمان اخمو معذوریم مواجه خواهید شد، اگر نه یه فرم دو خطی بهتون می دم که توش دو تا سواله سوال اول پیشه شما چیه، سوال دوم دوست داشتید حرفه تون چی بود؟ بعدا یه سوال دیگه پشت صفحه هست برای کسایی که اتاق دو تخته می خوان، حاضرید به خاطر همراهتون از آرزوهاتون صرف نظر کنین؟ با توجه به این سه تا سوال اتاق مورد نظر رو بهتون معرفی می کنم.

البته این رو هم بگم که من راجع به دکوراسیون رستوارن، بیکری و کافه هم کلی فکر کردم و حتی نمونه هایی رو رفتم دیدم J فقط نکته مهم اینجاس که رنگ رو میزی ها و پرده ها هر روز با روز قبلی فرق داره.

توجه کنید که اتاق بچه ها جداست. ای کاش که یه روزی واقعا من این متل تبسم رو تاسیس کنم. قول می دم زنجیره ای بشه تو دنیا، یه متل کوچولو که ممکنه هیچ وقت از خاطر آدم هایی که میان توش نره. بالاخره چنان که اطرافیان می دونن من دختر عجیب غریبی هستم.

سینک

2011-11-03T19:54:00.000+03:30

یعنی اگر گریه ات گرفت، خب تو فکر می کنی اصلن سینک ظرف شویی برای چیه؟ غصه هات رو بریز بعد شیر آب رو وا کن. بذار سوار موج آب بشن.
اصلن اشکها چه گناهی کردند که با غصه به دنیا پا می ذارن؟ بذار حداقل بعدش که شیر رو واکردی دلشون وابشه.

ارگونومیک

2011-10-23T05:37:00.002+03:30

فکر می کنم ارگونومیک درسی است ساخته نظام سرمایه داری، ولی باز چیزی ته ذهنم من را قلقلک می دهد که نکند علومی از این دست ساخته ی حس انسان دوستی آدم ها باشد. توی ارگونومیک یک عده وهم برشان می دارد که از بقیه بیشتر حالیشان می شود، پس می آیند پا می اندازند روی پا، حساب می کنند، که مثلا کاگری که ساعتی پنجاه بار دریل را خواموش و روشن می کند و دستش تا مثلا ارتفاع شانه اش بالا می رود حالا باید چند ساعت استراحت کند، یعنی چیزی که در ذهن من حلول می کند این است « این کارگر خودش هیچ حالیش نیست که چقدر به استراحت نیاز دارد!» خب پرواضح است که آن کارفرمای مورد نظر دلش به حال کارگر نسوخته که مثلا کمرش درد می گیرد چون اصلا به فلانش هم نیست که فلان فلک زده سر خیابان روزها قوز کرده و دارد کفش مردم را وصله می کند، چون اگر این طور بود یک کمیته ای تشکیل می شدند مثلا شیشه پاک کن را بررسی می کردند که نکند کمر درد بگیرند.

هیچ توی کتم نمی رود چیزی جز این راجع به این درس فکر کنم که یک چیزهایی مثل ارگونومی به آدم ها یاد می دهد چطور یک عده ی دیگر از آدم ها را به شیک ترین روش موجود استثمار کنند. به عبارتی راهگشایی برای به کارگیری آدم ها به عنوان اشیا نه افراد، در پشت نقاب انسان دوستی.

خودم می دانم دقیقا کل ارگونومی این طور نیست(مثلا برای ایمنی و این جور چیزهای هم فکرهایی می کنند) ولی این هم می شود یکی از آن فلسفه های ناگفته (یا شاید هم گفته ) این علم باشد.

2011-10-21T21:33:00.000+03:30

اول من

پالما پرس هميشه توي صف بستني،
فرياد مي زد: اول من!
وقتي سر شام سس رو مي قاپيد،
فرياد مي زد: اول من!
وقتي مي خواست سوار سرويس بشه،
فرياد مي زد: اول من!
او همه رو هل مي داد و خودش جلو مي زد
و وقتي فرياد مي زد: اول من!
يه هياهوي درست وحسابي راه مي افتاد.
وقتي براي گردش علمي به جنگل رفتيم،
پالما پرس فرياد مي زد: اول من!
پالما پرس به ماگفت كه از ما تشنه تره
و فرياد زد: اول من!
بعد قلپ قلپ همه آبو خورد!
در جنگل ما گرفتار قبيله آدم خورها شديم.
شاه اونا روي تخت باشكوهي نشسته بود.
چنگال و چاقو بدست، آب از لب و لوچه اش آويزان بود.
از هولش نمي دونست از كجا شروع كنه.
پالما پرس كارو راحت كرد
و با صداي لرزان از ترس فرياد زد:
اول منش!

شل سیلورستین

تب سه روزه

2011-10-07T06:26:00.002+03:30

جهان مثل گلوله آتش شناوری در گلوی من،

پی یک ها کردن می رود از من

و باز من می مانم و من.

زمانی برای گریستن

2011-10-04T17:51:00.001+03:30

همه ی آدم ها یه ساعت بیولوژیکی دارن که هر از گاهی یه پرنده از بالا خونه اش در می آد و یه چیزایی می گه به یه زبونی که نمی فهمیش ولی از قیافه پرندهه معلومه داره وقت یه چیزی رو اعلام می کنه که زیاد خوب نیست، وقت بی حوصلگی انگار، یا وقت گریستن.

نقدی بر «اسب دوپا» ساخته سمیرا مخمل باف

2011-10-03T18:22:00.002+03:30

فیلم «اسب دوپا» محصول کمپانی مخمل باف که یک کار تیمی است از خانواده مخمل باف، به هیچ وجه فیلم قابل دفاعی نبود. از چند موضوع در هم تنیده و ناپخته تشکیل شده بود . روایت ظلم و پذیرش ظلم، مسخ شدگی، روایت زندگی بدوی مرم در منطقه ای در افغانستان و روایت های دیگری که هیچ کدام به بروز وظهور نرسیدند.

داستان با مونولوگ پیرمردی آغاز می شود که برای یک کارگر ساده روزی یک دلار می دهد، پسر نوجوانی که از سلامت ظاهری چندانی هم برخوردار نیست برای این کار انتخاب می شود، تا روزها پسر نوجوان دیگری را روی دوش به کلاس درس برساند. هر دو خیلی زود نقش های خود را به عنوان راکب و مرکب می پذیرند و این آغاز و پایان ماجراست. باقی داستان به سادگی قابل حذف است چون تلاشی برای ساخته شدن باقی موارد نشده. بحث یگانگی این راکب-مرکب با رقص این دو شخصیت با هم، با عشق مشترکشان بیان شد ولی چنان ناپخته و سطحی که مخاطب توجهی به این یگانگی نمی کند چه بسا نویسنده فیلم نامه هم قصد تبیین چنین یگانگی را نداشته.

مسخ شدگی در این فیلم کپی برداری محض از داستان گاو ساعدی است و صحنه ای که در آن راکب به مرکب یونجه می خوراند فی الفور بیننده را به یاد فیلمی با همین نام ساخته ی مهرجویی می اندازد.

پرداخت به مسئله عشق و سکس که گویا یکی از دغدغه های گروه سازنده این فیلم هم هست (با توجه به ساخته های پیشین شان) در عشق دو شخصیت داستان به دختر گدا، تنها موجود مونثی که می شد چهره اش را دید، به خاطر استفاده از بازیگران آماتور و دیالوگ های ناپخته بی آن که پرداخت شود باقی ماند. شاید سازندگان سعی داشتند فصل بین عشق احساسی و عشق جنسی را به تصویر بکشند، اوج بروز عشق احساسی زمانی بود که مرکب بستنی اش را به دختر گدا می دهد و بعد تاکید می کند که نمی شود یک دختر را بین دو پسر تقسیم کرد و اوج عشق جنسی در انتهای فیلم وقتی پیرمرد دختر گدا را برای تن فروشی برای راکب می آورد.

گویا نویسنده این فیلم جایی بین نوشتن و ننوشتن مانده، برای مخاطب روشن نمی شود نشان دادن صحنه حمام کردن دو پسر با هم و صحنه بعد که تن نیمه عریانشان را بر یک تخت خواب نشان می دهد نشانه همجنس بازی است؟ که اگر هست نمایش همجنس بازی در این روایت چه نقشی دارد؟ حضور زنان فاحشه در خانه ی پیرمرد هم نماد دیگری از رابطه ی جنسی است که این فیلم به تصویر کشیده می شود، انگار مردمان آن قسمت از زمین هرگز لذت یک ارتباط جنسی با کسی غیر از فاحشه ها را نمی چشند.

ضعف های «اسب دوپا» که با همان مونولوگ آغازین تمام می شود، محدود به ضعف های داستانی نیست، انتخاب موسیقی متن نامناسب، تدوین ضعیف و دیالوگ های نامفهوم بر خسته کنندگی فیلم افزوده بود. به عبارتی می توان گفت فیلم هیچ مولفه ای برای جذب مخاطب در نظر نگرفته بود گویا خانواده مخمل باف اثری ویژه ی خانواده ی مخمل باف تهیه کرده بودند بی توجه به مخاطبی که برای دیدن این اثر وقت و بودجه هزینه می کند.

گل سر

2011-09-26T16:44:00.001+03:30

از اموال غیرمنقول بنده یک عدد گلِ سر قرمز رنگ نسبتا بزرگ است که گاهی (گاهی یعنی دوماهی یک بار مثلاً) به کله ام آویزان می کنم. کلا وقتی وصل می شود روی موهام انگار یک کله ی دیگر، کمی کوچک تر البته به پشت کله ام وصل شده باشد.

هیچ چیز این گلِ سر بد نیست. تنها چیزی که برای من جالبه اینه که هر زمان این توده ی قرمز رو به پشت کله ام آویزون می کنم ملتفت می شم انگار این گل سر خیلی از خودم مهم تره، چون تقریبا نیمی از سوالهایی که ازم پرسیده می شه راجع به گلِ سره. تا جایی که امروز معلم زبان مالایی سر کلاس ازم پرسید اینو از کجا خریدی؟

پانویس: معلم ما یک مرد جوونه.